Duyuru

Collapse
No announcement yet.

Doðu Karadeniz'de Pontus ýrký yok...

Collapse
X
  • Filtrele
  • Zaman
  • Göster
Hepsini Sil
new posts

  • Doðu Karadeniz'de Pontus ýrký yok...

    Tarihin hiç bir döneminde Doðu Karadeniz'de Postus ýrký yok...



    Genelde Doðu Karadeniz tarihi Anadolu tarihi ile iç içedir. Anadolu’ya ilk insan yerleþmeleri genelde Kafkasya üzerinden olduðundan Anadolu’ya ilk gelenler öncelikle Doðu Karadeniz’e uðramýþlardýr. Fakat Doðu Karadeniz’in hýrçýn doðasý buralarda siyasi teþekkül kurulmasýna ilk baþlarda izin vermediðinden buraya ilk gelenler daima daðlardaki insan yaþamasýna müsait yerlerde ve kýyýlardaki ulaþýmýn kolay olduðu yerlerde birbirlerinden ayrý olarak yaþamýþlar ve siyasi teþekkül oluþturamadýklarýndan kalýcý kültürleri olmamýþtýr.

    Doðu Karadeniz’e ilk gelenler sanýldýðý gibi Yunanlýlar deðildir. Yunanlýlardan önce buralara çok deðiþik zamanlarda çok deðiþik topluluklar gelmiþtir. Bunlar arasýnda M.Ö. 2000 den önce gelen kavimler olduðu gibi Hitit zamanlarýnda ve sonrasýnda özellikle Anadolu’nun Karanlýk çaðýnda istilalardan kurtulmak amacýyla gelen Hitit ve Luvi gibi Anadolu topluluklarý da vardýr. Yunanlýlardan önce gelen kavimler yada topluluklar incelendiðinde batýlýlarýn Asyanik Kavimler dediði genelde Türk kökenli olma olasýlýðý çok yüksek kavimler gelmiþtir.

    Yunanlýlarýn Doðu Karadeniz’de koloniler kurmasýyla Doðu Karadeniz tarihi onlarýn kaynaklarýna göre aydýnlanmaya baþlamýþtýr. Özellikle Heredot ve Ksnefon ile Strabon’un eserlerinden anlaþýldýðýna göre buralarda Yunanlýlarla beraber bir çok topluluk vardý ve büyük ordularla savaþ yapabilecek kadar birlik ve güce sahiptiler. Bunlar arasýnda Ýskitler, Kimmerler, Tibarenler,. Khaldlar, Kolkhlar gibi Türk aðýrlýklý kavimler olduðu gibi daha sonradan bölgeye gelen ve bölgeye genel ad olarak topluluklarýnýn isimlerini veren Lazlarda vardýr.

    Yunan asýllý Miletli kolonizatörler Doðu Karadeniz kýyýlarýnda ilk koloniler oluþturduðunda buralarda fazla bir nüfusa sahip deðildir. O nedenle bölge üzerinde her hangi bir siyasi egemenlik kuramamýþlardýr. Bölge Yunan kolonizatörlerinin olduðu dönemlerde ilk önceleri Medler ve Persler gibi ilkçað Ýran uygarlýklarýnýn egemenliðinde idi. Daha sonralarý B.Ýskender’in Anadolu ve Ýran seferleri sonucunda Persler yenilip Anadolu hakimiyetlerini kaybedince Doðu Karadeniz bölgesi uzun süre hamiyet mücadeleleri içinde savaþlarla geçti. Bu savaþlar sonucunda Doðu Karadeniz’de Pontus Krallýðý kuruldu. Bu krallýðý kuranlar Ýran kökenli yöneticiler olup tebaasý yerli halktý. Bunlarda Yunanlýlarýn hiçbir hükmü yoktur. Merkezleri önceleri Amasya ve sonralarý Sinop olan bu krallýkta Trabzon þehrinin fazla bir etkinliði yoktur. Zaten Pontus krallarýnýn kaya mezarlarýnýn çoðu Amasya’da olup Trabzon’da olmamasý bu durumu doðrular.Ancak Pontus Krallýðýnýn olmasý tarihte Pontus ýrký diye bir ýrkýn olduðunu ortaya koymaz. Tarihte böyle bir ýrk yoktur. Pontus devleti tamamen Anadolu'daki ilkçað kavimlerinin karýþmýþ halde Ýranlý devlet kurucularý önderliðinde kurduðu devlettir. Bir çok ulusal tarihçi bu kavimlerin çoðunu Türk kabul eder. Yazýlý belgelerde bu kavimlerin Türklüðü ile ilgili kesin bir þey yok isede yaþayýþ ve kültürleri açýsýndan benzerlikler vardýr. Bu nedenle eðer ulusalcý tarihçilerin "Anadolu'nun yerli halkýný Türk kabul etme" tezi doðru ise o zaman Pontus demek ile Türk demek arasýnda fazla bir fark olmasa gerek. daha da öz olarak baþka bir makalemin isminde belirttiðim gibi "Pontus Türk'tür" denilebilir.

    Pontus krallýðýný yýkan Roma Ýmparatorluðu, bu bölgeye ayrý bir önem vererek Trabzon limaný ile Ýpek yolunun bitim noktalarýndan birini oluþturmasý Trabzon’u önemli bir ticaret kenti yaptý. Romalýlar, kendi merkezlerine uzak olan bu kenti yerel yöneticiler ile yönetmeyi uygun gördüklerinden buralarda Lazika krallýðý denilen krallýðý kurdurarak vasal devlet haline getirmiþlerdir. Ancak zaman zaman bu krallýk Romalýlara karþý Ýran devleti olan Sasanilerle iþ birliðine girip isyanlar etmesi ile bölge uzun zaman çatýþma alaný olur. Burada da Yunanlýlýk söz konusu deðildir. M.S. III. Yüzyýldan sonra Anadolu’da Papalýða baðlý olmayan yeni Ortodoks mezhebinin kurulmasý sonucu bu mezhebin kurulduðu yerdeki Yunan kökenli Romalýlar Anadolu’da Hýristiyanlýðý resmi din haline getirip dilini de Rumca yapýnca Doðu Karadeniz’deki yerel diller ve yerel topluluklar önemlerini ve benliklerini kaybetmeye baþlarlar.

    Romalýlarýn yýkýlýp yerlerini Bizanslýlara devretmesi de buralarda Yunan etkinliðine katkýda bulunmaz. Yunanlýlar sadece Miletten önce Sinop’a gelen ve oradan da diðer kolonileri kuranlardý. Artlarýnda yenileri gelmediðinden Yunanlýlýk yok gibidir.

    Haçlý seferleri sonucunda Bizans’ta ortaya çýkan karýþýklýklar sonucunda iki Bizans Ýmparatorluðu kurulur. Bunlardan Ýznik merkezli olaný imparatorluðun devamý olur. Trabzon merkezli olan Trabzon Rum Ýmparatorluðu ise yýkýlana kadar baþka devletlere baðlý küçük krallýk olmak özelliðinden öteye gidemez. Buradaki Rum sözü ise Yunanlýlýkla ilgili olmayýp Romalý manasýnadýr. Yunanlýlýk hiç yoktur. Bu krallýðýn yöneticileri Bizans imparator hanedanýndandýr. Bu devleti kurduranlar Gürcülerdir. Bu krallýðýn ilk askerleri ve ordusunun aðýrlýðý önceleri Gürcistan ordusunda bulunan Türk asýllý Hýristiyan Kýpçak/Kumanlardýr. Ýmparatorluðu döneminde Doðu Karadeniz gittikçe Türkleþmeye baþlar. Müslüman olmayan Türkler, bu imparatorluðun merkez bölgelerine, Müslüman olanlar çevredeki daðlýk arazilere yerleþmeye baþlar. O nedenle Trabzon Rum Ýmparatorluðu bir Yunanlý kültür olmaktan uzaktýr. Bu dönemde buralarda Türk ve Gürcü kültürü daha aðýrlýktadýr. Yunan kültürü sadece din ve dilden öteye geçemez. Bu dönemde Çepniler, Akkoyunlular gibi Oðuz Türk boylarý yörede etkin olmaya baþlarlar ve bunlar yörenin yer adlarýnda da kendini gösterir.

    Trabzon ve çevresi Fatih Sultan Mehmet tarafýndan Türklerin eline geçtikten sonra ortaya çýkan nüfus hareketlerinde ilk baþlarda Romalý manasýna gelen Rum nüfusu özellikle Trabzon kenti ve doðusundaki yerlerde fazladýr. Ancak 1700 lü yýllardan sonra bu nüfus sayýsý sýfýra kadar düþer. Fakat 1900 lü yýllarýn baþlarýndan itibaren bu nüfusta belirgin artýþlar görülür. Bunun saðlanmasý için Ortodoks merkezi olan Fener Patrikhanesi ve dýþ güçler etkili olur. Bunun sonucunda Osmanlý devletinin en zayýf dönemlerinde ve Birinci Dünya Savaþý’ný kaybetmesi sonucu ordusunun daðýlmasýndan dolayý ortaya Pontus devleti kurma hayali çýkar. Yurdumuzun her noktasýnda olduðu gibi Doðu Karadeniz’de de bir hayli sýkýntýlar oluþur. Önceleri Türkler baskýya uðrarlar ve Rus iþgalinin de etkisiyle Doðu Anadolu’dan göç etmeye baþlarlar. Ancak Ruslarýn savaþtan çekilmesi ve M.Kemal Atatürk’ün üstün gayretleri sonucu Anadolu’da birlik saðlanarak tüm isyanlar bastýrýlýr ve isyancý durumunda olan Doðu Karadeniz’deki Hýristiyanlar, Yunanistan’a gönderilir. Ancak bu insanlar arasýnda önemli oranda dinleri Hýristiyan olduðu için gönderilen Türkler de vardýr.

    Günümüzde Pontus tartýþmalarý vardýr. Ancak günümüzde ortada Pontus yoktur, Pontuslu denilen Rum yoktur. O halde Pontus devletini kim kuracaktýr? Günümüzde dýþ güçlerin desteklediði Pontus Kültürü savunucularýnýn, hatta sadece ana dili olarak Rumca konuþtuðunu iddia eden bazý hemþehrilerimizin "anadilim Rumca olduðuna göre demek ben Rumum" mantýðý ile kendini bazý þeylerden soyutlamasý bölgemiz kültürüne fazla bir etki etmeyecektir.

    Köy adlarý Pontus'un yalan olduðunu söylüyor
    09 Aðustos 2006 Çarþamba


    Doðu Karadeniz'deki yaklaþýk 2500 köy adýndan sadece 16 adeti Rumca kelime olduðunu bizzat Rumca bilgisine itiraz kabul edilmez Fener Rum Lisesi Müdürü Niko Mavridis söylüyor.



    Köy adlarýnýn menþeine bakýlýrsa Yunan yada Rumlarýn Doðu Karadeniz ile ilgili emellerinin kesinlikle olmamasý gerekir.

    KÖY ADLARI PONTUS’UN YALAN OLDUÐUNU SÖYLÜYOR


    HAÞÝM ALBAYRAK
    Spor Yönetim Bilimleri Uzmaný- Tarihçi


    Çocukluðumdan beri Of’ta pazardan köy yoluna gidecek minibüslerin þoförlerinin;
    -Haydi Yavan,Yaranoz,Balaban,Kus,Ançipranoz,Divran,
    -Haydi Kaban,Zariyoz,Hastikoz
    -Haydi Taþana,Zisino Mapsino
    -Haydi Korkot,Kono,Yýða
    -Hayde,Sakona,Kuruç,Çalek,Durkamet,gibi deðiþik þekillerde baðýrmalarýna hiç anlam veremezdim.Lise yýllarýnda gittiðim Of gezisinde de ayný þekilde baðýrmalarý duyunca oradakilere sorduðumda,minibüsçülerin gidecekleri köy güzergahýndaki köylerin adlarýný baðýrdýklarýný öðrendim.Bu adlarýn manalarýný sorduðumda ise “Rumca” dediler.Zamanla konuyu unuttum gitti.
    Ömer Asan,yazdýðý ! Pontos Kültürü kitabý ile ilgili olarak Hulki Cevizoðlu’nun “Ceviz Kabuðu” programýna çýktýðýnda yine bu isimlerin “Rumca” olduðunu ve bu köy halklarýnýn çoðunun Rum asýllý olduðunu ve hala Rumca konuþtuðunu deyince bölge tarihi konusunda otorite olmama raðmen hala köy adlarýnýn Rumca olduðunu,ancak bazýlarýnýn Türk asýllý kelimeler olduðunu kitap ve makalelerimde yazýyordum ve en azýndan öyle olduðunu düþünüyordum.
    Ömer Asan’a göre Rum olabileceðimiz þüphesi içimi kemirdi.Çareler aradým.Yöre kaynaklarýný inceledim.1933 yýlýna ait Dahiliye Vekaleti Umum Ýdareler Müdürlüðünün Köylerimiz adlý Köy listelerinden Karadeniz’deki tüm köy adlarýný çýkardým.Eski adlar o yýllardaki resmi kayýtlarda henüz deðiþmemiþti.Çýkardýðým listeyi tesadüfen bir Rum okulundaki Fatsalý arkadaþýma gösterdim.Ondan okuldaki Rum asýllý öðretmenlerden bu köy adlarýnýn manasýný bilebilirler mi diye sordum.O da öðretmen arkadaþlarýna sordu.Yüzyirmibeþ Of köyünün tamamýnýn yabancý kökenli olan köy adlarý içinde ancak dört-beþ köy adýnýn Rumca olabileceðini öðrenince bu çalýþmamýn hareket noktasý ortaya çýktý.Hele o öðretmen arkadaþlara bu listedeki isimlerin Rumca dediklerinin dýþýndakilerinin Rumca olmadýklarýný imzalamalarýný istedim.Cesaret edemediler.Bana Ýstanbul’da en iyi Rumca bilen kiþinin Fener Rum Lisesinin müdürü olduðunu dediler.Bende gittim müdürle konuþtum.Sað olsun Niko Mavridis adýndaki müdür üþenmedi.Benle ilgilendi ve iki gün gidip gelip çýkarmýþ olduðum listedeki tüm köy adlarýný ona okuttum.Bana ancak yedi-sekiz köy adýnýn Rumca manasýný dedi.Listeyi imzalamayý kabul etti.Ona “neden bu kadar az köy adý Rumca?” diye sorduðumda “bana bu adlarýn eski Rumca olan Pontosça olabileceðini birde Pontosça bilene gitmem gerektiði”ni deyince bende hemen Pontosça bilen biri olan Çaykaralý arkadaþým Kemal Yerekaban’a gittim.Ona da listeyi okuttum ve imzalattým.Oda ancak beþ-altý Pontosça kelime bulabilmiþti. Geri kalan isimlerin hangi dilde olabileceði konusunda düþünmeye baþladýk.Bana Rusca olabilecekleri dendi.Bende Kýrgýz asýllý dil doktorasý yapan öðrenci olan Gülþat Sadyrova adýndaki kiþiye listeyi verdim.O da beþ-altý Rusça kelimeyi geçemedi.O dil öðrencisi Kýrgýz olduðu için Kýrgýzca dili üzerine de köy adlarýný taradý.Bir köy adý Kýrgýzca çýktý.Yaklaþýk 2500 köy adýndan ancak yirmi civarýndaki köy adýnýn manasýný tespit edebildim.Ancak onlarda beni tatmin etmediler.En son biri bana Ermenice okutup okutmadýðýný sorunca bu kez Ermeniceyi araþtýrdým.Ýstanbul’daki bir Ermeni okulunun Ermeni müdürü Nora Þenyan’a okuttum.Ýki gün beraber çalýþtýk.Tespit ettiði kelimeleri ve edemediklerini imzalatýp belge haline dönüþtürdüm.Ancak sayý yine azdý.Baþka bir Ermeni vasýtasýyla Ýstanbul’da çýkan bir Ermeni gazetesinin yazý iþlerine ulaþtým.Gazetenin yetkililerinden ve bir çok yayýný ve çevirisi olan Sarkis Seropyan ile görüþtüm.O da Ermeni okul müdürünün yazdýklarýnýn genelde doðru olabileceðini dedi.O vesileyle “Hemþin Gizemi” adlý kitapla tanýþtým.Çok ilginç ve orijinal bilgiler yakaladým.
    Doðu Karadeniz’deki köy adlarýnýn Lazca kelimeler içerebileceði düþüncesiyle Lazca bilen etkin kiþiler aradým.Ýnternette mükemmel Laz siteleri hazýrlayanlara tüm listeyi gönderdim.Onlarýn sayfalarýnda duyurular yaptým.Onlardan bana gelen e-maillerde aradýðým sonucu bulamadým. En sonunda Laz folklor kültürü üzerinde etkin bir isim Yunus Sabri Biber’e ulaþtým.Onun bana ulaþtýrdýðý Lazca kaynaklarý inceledim.En ilginci Lazca sözlüktü.Sözlüðü baþtan aþaðý taradým.Köy ve yer adý olabilecek hatta coðrafik ad olabilecek bütün kelimeleri taradým.Her ne kadar bazý kelimelerin Türkçe’de karþýlýðý yok ise de yer ve coðrafi ad olabilecek bütün Lazca kelimeleri hazýrladýðým bir çok dili kapsayan “coðrafi adlar sözlüðü”ne aktardým.Ayrýca bana yöredeki yabancý kökenli kelimelerden tamamýna yakýnýn Lazca olmadýðýný belirterek Lazca olan köy birkaç köy adýnýn manasýný yazarak imzaladý.
    Bir çok kaynakta Doðu Karadeniz Bölgesinde Gürcü etkinlikleri olduðunu ve Gürcülerin yaþadýðýný öðrenince bu kez Gürcüce bilenleri araþtýrmaya baþladým. Araþtýrýrken önce Artvinli bir köy derneðine, oradan da Ýstanbul’da Gürcüceyi en iyi bilenlerden Osman Nuri Mercan’a ulaþtým.Çveneburi adlý bir derginin imtiyaz sahibi olan bu beyefendi ve Fransa’dan gelen Türkçe bilmeyen bir Gürcü ile bu köy adlarýnýn manalarý üzerinde çalýþtýk.O arada bir çok Gürcüce kelime öðrendim.Bunlardan çýkan sonuca göre; bir çok köyün Gürcü asýllý vatandaþlarýn köyü olduðunu öðrenmeme raðmen Osman Nuri bey ve arkadaþý tespit ettikleri kesin Gürcü kelimeler dýþýndaki bazý köy adlarýnýn aslýnda Gürcüce olduklarýný fakat bu köy adlarýnýn manalarýný bu günkü Gürcüce diline göre veremediklerini belirterek kendilerine göre Gürcü anlamlarý olan köy adlarýnýn manalarýný yazarak ve Gürcü olup ta manasýný bilemediklerini iþaretleyerek imza altýna aldýlar ve belgeyi bana aktardýlar. Doðu karadeniz bölgesindeki yedi ildeki yaklaþýk 2500 köy içerisinde Rumca, Pontosça, Ermenice, Rusça, Gürcüce, Lazca, Arapça ve Farsça köy adý kelimeleri taramalarý aþaðýdadýr:


    ÝLÝ ÝLÇESÝ ESKÝ KÖY ADI KÖY ADININ KÖY ADININ MANASI
    DÝLÝ

    Artvin Merkez Angliya Ermenice Ermenicede Ýngiltere manasýna gelir
    Artvin Merkez Varthel Ermenice Vart=Gül ; Gül yetiþen yer
    Artvin Borçka Aravet Ermenice Ara;erkek adý;ved=hafif rüzgarda deniz dalga
    Artvin Borçka Ereguna Ermenice Ýrigun/gün=öðleden sonra
    Artvin Borçka Arçvert Ermenice Arç=ayý
    Artvin Hopa Çampet Ermenice Çampa=yol;campel=yolculamak
    Artvin Þavþat Havzoril Ermenice Hav=tavuk; zorol=gözü yememek
    Artvin Merkez Angliya Gürcüce Anglia=espritüel,komik
    Artvin Merkez Berta Gürcüce Din adamý
    Artvin Merkez Cora Gürcüce Aðaçtan oyularak yapýlan su kabý
    Artvin Merkez Þavgüler Gürcüce kara yürekli,taþ yürekli
    Artvin Merkez Tihlizar Gürcüce toprak çan
    Artvin Merkez Varthel Gürcüce elin bulunmasý
    Artvin Merkez Vazriya Gürcüce baðlýk
    Artvin Merkez Miskar Gürcüce üç kapýlý yer
    Artvin Borçka Dampal Gürcüce dampali=çürük
    Artvin Borçka Çhala/ Düzköy Gürcüce batak yer
    Artvin Borçka Gogliyet Gürcüce Goglieti=gogli'nin yeri
    Artvin Borçka Ýbrika Gürcüce Ýberlerin yeri
    Artvin Borçka Ýremit Gürcüce geyiklerin yeri
    Artvin Borçka Maradit Gürcüce sonsuzluk yeri
    Artvin Borçka Mindiyet Gürcüce mindieti=arzu/dilek yeri
    Artvin Borçka Sabaür Gürcüce sabauri=saba'larýn yeri
    Artvin Borçka Samihrev Gürcüce üç vadi
    Artvin Borçka Sanatev Gürcüce ekilmiþ yer
    Artvin Hopa Yakovit Gürcüce yakoveti=yakob'un yeri
    Artvin Þavþat Ýmarhav Gürcüce imerhevi=öbür vadi
    Artvin Þavþat Ahaldaba Gürcüce yeni köy
    Artvin Þavþat Seshlavur Gürcüce tseshlavuri=ateþin bulunduðu yer
    Artvin Merkez Cora Lazca cora=mjora(yazýlýþý) olup Lazcada güneþ demektir
    Artvin Borçka Kuvamçiret Lazca geniþ taþ/kaya
    Artvin Hopa Zurbici Lazca surbici=iki çocuk
    Artvin Merkez Ahiza Arapça Ahz=almak
    Artvin Merkez Sahra Arapça Düz yer,ova,çöl
    Artvin Borçka Efrat Arapça Kiþiler,ferler
    Artvin Borçka Kasmet Arapça taksim etmek,bölünmüþ yer manasýna
    Artvin Borçka Þuban Arapça þaban sözünden gelebilir
    Artvin Hopa Sühület Arapça Kolaylýk,kolay
    Artvin Hopa Abuhemþin Arapça Abu=su, Abuhemþin=Hemþin Suyu
    Bayburt Merkez Abrans Ermenice abrank=mal,eþya
    Bayburt Merkez Lipana Ermenice Lipanan=Lübnan
    Bayburt Merkez Paðnik Ermenice Paðnik=hamam
    Bayburt Merkez Poðik Ermenice poð=boru; -ik=küçüklük eki,poðik=küçükboru
    Bayburt Merkez Pulur Ermenice plur=tepe
    Bayburt Merkez Aþuri Arapça Aþure (olan,yapýlan yer)
    Bayburt Merkez Cemele Arapça cemel (camel):deve,(develi yer)
    Bayburt Merkez Cilara Farsça cilalý ?
    Bayburt Merkez Hakýh Arapça haki:toprak rengi (olan yer)
    Bayburt Merkez Haþiye Arapça kenarlý (yer)
    Bayburt Merkez Masat Arapça eðe,týrpan eðeleyen,eðelenen (yer)
    Bayburt Merkez Müþekkerek Arapça Teþekkür kökünden bozulma kelime
    Bayburt Merkez Müþeverek Arapça müþavere (danýþýlan yer)
    Bayburt Merkez Niv Farsça niv=nev=yeni (yeni köy)
    Bayburt Merkez Zeyli Arapça zeyl=ek zeyli:ekli yer
    Giresun Merkez Humurcaev Rusça Sovyet zamanýnda Rusyada büyük bir aile
    Giresun Þ.Karahisar Anna Rusça Rusçada bayan ismi
    Giresun Alucra Mismilon Rumca Rumca kelime ama? (manasýný bilmiyor)
    Giresun Þ.Karahisar Anna Rumca Rumcada kadýn adý
    Giresun Tirebolu Zefre Rumca Zefirium'dan gelebilir, Zefirium= ?
    Giresun Alucra Arda Ermenice Ermenicede erkek adý manasýna gelir
    Giresun Þ.Karahisar Anna Ermenice Ermenicede bayan adý
    Giresun Þ.Karahisar Harava Ermenice Ermenicede harav=güney
    Giresun Merkez Cindi Arapça asker, (askerin olduðu köy)
    Giresun Merkez Humurcaev Arapça humur:þarap (Þarapevi,þarap yapýlan yer)
    Giresun Merkez Ýnayet Arapça yardým (Yardým yapýlan yer)
    Giresun Merkez Taliblü Arapça talep eden,isteyen (Fakir köy)
    Giresun Merkez Valitçakýrlýsý Arapça valid:baba (babaçakýrlýsý)
    Giresun Alucra Mutaa Arapça itaat edilen yer (diðer köylerin baðlý olduðu yer)
    Giresun Alucra Zihar Arapça yardýmcý,sýrt sýrta (Yardýmcýnýn olduðu yer)
    Giresun Görele Beþir Arapça müjdeci,(müjde verilen yer)
    Giresun Þ.Karahisar Liheyli Arapça Lihyelden bozma olabilir, lihyel:sakallý
    Giresun Tirebolu Cibril Arapça Cebrail A.S.nin ismi
    Giresun Tirebolu Ýsrail Ýbranice Abdullah manasýna gelir.Hz.Yakub'un lakabý
    Giresun Tirebolu Tevekli Arapça Tevekkül ehli
    Gümüþhane Þiran Tamara Rusça Rusçada bayan ismi
    Gümüþhane Kelkit Hasut Ermenice hasuyd=gelir
    Gümüþhane Kelkit Vartanas Ermenice Vartanants=tarihte bir Ermeni büyüðü soyadý
    Gümüþhane Þiran Norþýn Ermenice Noraþen=yeni yapýlan bina,okul Nor =yeni
    Gümüþhane Þiran Paðnik Ermenice Paðnik=hamam
    Gümüþhane Merkez Hakih Arapça Toprak rengi (olan yer)
    Gümüþhane Merkez Hudura Arapça Hudur:huzur (Huzurlu yer)
    Gümüþhane Merkez Tahmis Arapça beþlik (beþ bölümlü yer)
    Gümüþhane Kelkit Hasut Arapça hased=düþmanlýk,kýskançlýk
    Gümüþhane Kelkit Mahmatlý Arapça Mehmet sözünün tahrif edilmiþ hali,Mehmet'in yeri
    Gümüþhane Torul Beþir Arapça müjdeci,(müjde verilen yer)
    Gümüþhane Torul Harþit Arapça hurþitten bozma,hurþit=güneþ
    Gümüþhane Þiran Giriftin Farsça girift=karýþýk,kargaþalý (yer)
    Gümüþhane Þiran Sadýk Arapça doðru-dürüst (düzgün yer)
    Ordu Mesudiye Arýk Musa Kýrgýzca Ýnce Musa (Arýk=ince)
    Ordu Fatsa Gemeno Rumca Rumca kelime ama? (manasýný bilmiyor)
    Ordu Fatsa Maðdala Rumca Rumca kelime ama? (manasýný bilmiyor)
    Ordu Mesudiye Kotani Gürcüce toprak kabý
    Ordu Merkez Bahriye Arapça Denize mensup,deniz
    Ordu Merkez Cihadiye Arapça Cihad:Allah yolunda savaþmak,nefsle mücadele etmek
    Ordu Merkez Abulhayýr Arapça Ýyiliðin babasý
    Ordu Merkez Haruniye Arapça Harun'a mensup yer
    Ordu Merkez Huþkadem Arapça Hoþ gelen, ayak (Misafir gelen yer)
    Ordu Merkez Kýran Arapça Asýr,çað (Çaðdaþ yer)
    Ordu Merkez Küþadiye Arapça Keþid eden,onaylayan (yer)
    Ordu Merkez Meþayýh Arapça Þeyhin çoðulu,(þeylerin olduðu yer)
    Ordu Merkez Mübarek Arapça Bereketli,kutlu (yer)
    Ordu Merkez Nari Arapça Ateþli,(Güneþ alan,sýcak yer)
    Ordu Merkez Ramadan Arapça Ramazan (ramazanýn yeri)
    Ordu Merkez Refahiye Arapça refahlý,huzurlu (zengin yer)
    Ordu Merkez Sanaiye Arapça sanat,zanaat yapýlan yer
    Ordu Merkez Suktaniye Arapça Düþüðe mensup,(alçak yer)
    Ordu Merkez Tezilü Arapça Tezil zelleden gelir zelle:kayma (Kayýlan yer)
    Ordu Fatsa Evkaf Arapça Vakýf sözünün çoðulu
    Ordu Fatsa Miri Arapça evlet topraðý
    Ordu Mesudiye Celal Arapça zzet,büyüklük (Büyük köy)
    Ordu Ünye Havzýkara Arapça havz:havuz (Kara havuz,kara göl)
    Ordu Ünye Þehriman/ Çerak Arapça Çerkeslerin þehri
    Rize Pazar Ardeþen Ermenice Ardaþeþ=Ermenicede bir isim
    Rize Pazar Gare Ermenice Garen=Bir Ermeni þehir adý
    Rize Pazar Kuzuka Lazca kuzi+ka=kaþýklýk manasýna gelir
    Rize Pazar Noðadiya Lazca noða=çarþý+diða=öte;(çarþýdan öte taraf)
    Rize Pazar Torbivat Lazca Torduvat=Toro'nun yeri anlamýna gelir
    Rize Pazar Zoða Lazca Deniz
    Rize Merkez Bahte Arapça Baht,talihi açýk yer
    Rize Pazar Mutafi Arapça Tavaf edilen,ziyaret edilen yer
    Trabzon Vakfýkebir Ruka Rusça ....kol
    Trabzon Merkez Kavala Rumca Bir isim
    Trabzon Akçaabat Zonida Rumca Kemer
    Trabzon Maçka Perariyos Rumca Öte taraf
    Trabzon Maçka Solday/Soldoy Rumca Sulak yer
    Trabzon Sürmene Petras Rumca Taþlýk
    Trabzon Sürmene Linostas Rumca ?
    Trabzon Of Alisinos Rumca Zincirli
    Trabzon Of Anaso Rumca Rumca kelime ama? (manasýný bilmiyor)
    Trabzon Of Fotinos Rumca Güneþli
    Trabzon Of Gorgoras Rumca Rumca kelime ama? (manasýný bilmiyor)
    Trabzon Of Holo Rumca Bütün,tam
    Trabzon Of Ýstavri Rumca Rum ismi
    Trabzon Of Yavan Rumca Yuvan=Yani ?
    Trabzon Of Zisno/Zisino Rumca Rumca kelime ama? (manasýný bilmiyor)
    Trabzon Of Alano Pontos Rumcasý Alan=saha,yer
    Trabzon Of Bolalis Zevait Pontos Rumcasý Bolalis=Çokluk,çok
    Trabzon Of Hopþera Pontos Rumcasý þera=dul; hopþera=hoppa dul
    Trabzon Of Hapþuzin Pontos Rumcasý otla yapýlan mýsýr ekmeði
    Trabzon Of Korkot Pontos Rumcasý mýsýr,arpa yemeði
    Trabzon Of Gorgoras Ermenice gor=eðri
    Trabzon Of K.Horhan Ermenice khoran=kilisede ayinin yönetildiði mekan
    Trabzon Merkez Kuhla Arapça sürme taþý (nýn bulunduðu yer)
    Trabzon Merkez Mahmat Arapça Mehmet sözünün tahrif edilmiþ hali
    Trabzon Akçaabat Cera Arapça cer yapýlan,stajer din adamlarýný gittiði yer
    Trabzon Akçaabat Karziya Arapça karz:borç alýp veren karziya:borç alýp veren yer
    Trabzon Akçaabat Kuduma Arapça Kudum:önde olmak,çýkýntý (çýkýntýlý yer)
    Trabzon Maçka Mulakai Arapça Karþýlaþmak,karþýlaþýlan yer
    Trabzon Sürmene Halilli Arapça dostluk (dostluk gösteren yer,misafirperver)
    Trabzon Of Harvel Arapça süratle koþmak (süratle koþulabilecek yer)
    Trabzon Of Hastikoz Arapça-Farsi has+di+koz:has (Arapçada özel,iyi,koz:Farsçada ceviz=cevizi iyi olan yer
    Trabzon Vakfýkebir Caferli Arapça küçük nehir,derenin olduðu yer,bir isim
    Yukarýda görülüyor ki Doðu Karadeniz’deki 2500 civarýnda eski köy adýnýn sadece 16 adet Rumca 5 adet Pontosça köy adý olduðu ortaya çýkmaktadýr. Demek ki Doðu Karadeniz bölgesinde Rumlarýn ad verdiði köy sayýsý yok denecek kadar azdýr. Türklerin kurduðu bazý köylere ise Türkçeye girmiþ Arapça ve Farsça kelimeler ad vermiþ. Ancak yukardaki dilleri ve Türkçeyi çýkarýrsak iki bine yakýn köy adý bu dillerde olmayan kelimelerdir. O halde bu kelimeler hangi dillerdendir. Bunun için ilk çað tarihlerini incelemeye baþladým. En sonunda Bilge Umar’ýn Türkiye’deki Tarihsel Adlar” adlý kitabýndaki yer adlarýný incelerken hakkýnda pek fazla bilgim olmadýðý (Tarih öðretmeni olduðumu da belirtmeliyim) Luvileri keþfettim. Meðer Luviler, Hititlere Hattilerle beraber dillerini veren ve Anadolu’nun çoðu yer adlarýna kaynak olan kelimelere sahip bir dile sahiplermiþ. Bizim yöredeki çoðu yer adýnýn Luviceden yada onun ardýlý Hititçe, Kapadokyaca gibi dillerinden geldiðini tespit ettim. Çýkan en önemli sonuç Doðu Karadeniz’deki ilk þehirleri kurduklarý iddia eden Yunan yanlýsý kaynaklarýnda belirttiði üzere Doðu Karadeniz’de Yunanlýlardan önce bir çok topluluk yada kavim var idi. Bunlar genelde Turani kavimler denilen Türk boylarý ve Hitit kalýntýlarý idi.



    kaynak:haþim albayrak
Haz?rlan?yor...
X